Με φόντο το ετήσιο Συνέδριο της ΚΕΔΕ στην Καλαμάτα (5-7 Νοεμβρίου), η Γενική Συνέλευση της ΠΕΔ Πελοποννήσου έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για το θεσμικό και οικονομικό αδιέξοδο των Δήμων, την ώρα που η Περιφέρεια εγκαινίασε τη φάση διαβούλευσης «Πελοπόννησος 360».

FARENEWS.GR: ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ

Του Λεωνίδα Λιάππα

Σε κλίμα έντονου προβληματισμού πραγματοποιήθηκαν τη Δευτέρα, 19 Οκτωβρίου 2026, στο ξενοδοχείο «Kyniska Palace» στο Παρόρι Σπάρτης, οι εργασίες της Γενικής Συνέλευσης της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων (ΠΕΔ) Πελοποννήσου.

Η συνεδρίαση αποτέλεσε τον κρίσιμο σταθμό συντονισμού των αυτοδιοικητικών της Περιφέρειας ενόψει του ετήσιου Τακτικού Συνεδρίου της ΚΕΔΕ, το οποίο θα διεξαχθεί στις 5-7 Νοεμβρίου στην Καλαμάτα.

Πίσω από τα θεσμικά χαμόγελα και τις διακηρύξεις ενότητας, η συζήτηση ανέδειξε τη βαθιά απόγνωση των τοπικών αρχών, καθώς το κεντρικό κράτος συνεχίζει να φορτώνει τους Δήμους με νέες αρμοδιότητες, αρνούμενο συστηματικά να μεταφέρει τους αντίστοιχους οικονομικούς και διοικητικούς πόρους.

Η κριτική στην κυβερνητική τακτική: «Αρμοδιότητες χωρίς πόρους»

Την εισήγηση στη Γενική Συνέλευση έκανε ο Πρόεδρος της ΠΕΔ Πελοποννήσου και Δήμαρχος Καλαμάτας, Θανάσης Βασιλόπουλος, ο οποίος περιέγραψε με σαφήνεια το αδιέξοδο στο οποίο έχουν περιέλθει οι δημοτικές αρχές εξαιτίας των κυβερνητικών επιλογών:

«Οι Δήμοι καλούνται να ανταποκριθούν σε ολοένα περισσότερες αρμοδιότητες, να καλύψουν τις ανάγκες της καθημερινότητας και να σχεδιάσουν το μέλλον, με περιορισμένους οικονομικούς πόρους και σημαντικές ελλείψεις προσωπικού. Η Αυτοδιοίκηση σήμερα δεν έχει ανάγκη από νέες υποσχέσεις, έχει ανάγκη από δεσμεύσεις με αντίκρισμα που θα αποτυπωθούν στην καθημερινότητα των πολιτών».

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο οικοδεσπότης Δήμαρχος Σπάρτης, Μιχάλης Βακαλόπουλος, άσκησε έμμεση πλην σαφή κριτική στην τακτική του Υπουργείου Εσωτερικών, υπογραμμίζοντας ότι «δεν μπορεί να υπάρχει ισχυρή Τοπική Αυτοδιοίκηση χωρίς επαρκείς πόρους, χωρίς ανθρώπινο δυναμικό και χωρίς ουσιαστικές αρμοδιότητες», ενώ απαίτησε έναν νέο Κώδικα που θα περιορίζει τη γραφειοκρατία και δεν θα πνίγει τους Δήμους.

Παράλληλα, ο Γενικός Γραμματέας της ΚΕΔΕ, Δημήτρης Καφαντάρης, τόνισε το σύνθημα «Ισχυροί Δήμοι, Ισχυρές τοπικές κοινωνίες, Ισχυρή Ελλάδα», δίνοντας το στίγμα ότι η Αυτοδιοίκηση δεν μπορεί πλέον να λειτουργεί ως ο «φτωχός συγγενής» της κεντρικής διοίκησης.

Τα 10 «καυτά» αιτήματα-τελεσίγραφο της ΠΕΔ Πελοποννήσου

Η Γενική Συνέλευση ενέκρινε ομόφωνα ένα αυστηρό διεκδικητικό πλαίσιο, το οποίο στρέφεται ευθέως κατά των πρόσφατων νομοθετικών και δημοσιονομικών επιλογών της κυβέρνησης:

1. Ουσιαστική αύξηση των ΚΑΠ: Δίκαιη κατανομή με ειδική μέριμνα για τους ορεινούς, αγροτικούς και μικρούς Δήμους που κινδυνεύουν με οικονομική ασφυξία.

2. Άμεση αντιμετώπιση της υποστελέχωσης: Προσλήψεις μόνιμου προσωπικού, απλούστευση διαδικασιών και ειδικά κίνητρα για τις απομακρυσμένες περιοχές.

3. Κατάργηση ή αναθεώρηση του Τέλους Ταφής: Έντονη διαμαρτυρία για το «χαράτσι» των απορριμμάτων που επιβαρύνει τα δημοτικά ταμεία χωρίς να δίνονται πόροι για υποδομές ανακύκλωσης.

4. Μείωση του ενεργειακού κόστους: Ενίσχυση της ενεργειακής αυτονομίας των Δήμων και των ΔΕΥΑ, οι οποίες λυγίζουν υπό το βάρος των λογαριασμών ρεύματος.

5. Προστασία του δημόσιου χαρακτήρα του νερού: Διασφάλιση της αυτοτέλειας των ΔΕΥΑ απέναντι σε σχεδιαζόμενες υποχρεωτικές συγχωνεύσεις.

6. Ενίσχυση της Πολιτικής Προστασίας: Σαφείς αρμοδιότητες, επαρκείς πόροι και μέσα για την πρόληψη φυσικών καταστροφών.

7. Διατήρηση των Υπηρεσιών Δόμησης (ΥΔΟΜ): Επαρκής στελέχωση και ψηφιακά εργαλεία αντί για τη συγκεντρωτική αφαίρεση αρμοδιοτήτων.

8. Επανεξέταση συγχωνεύσεων στις Αναπτυξιακές: Προστασία των επιχειρήσεων που αποδεδειγμένα λειτουργούν με οικονομική αυτοτέλεια.

9. Σταθερή χρηματοδότηση κοινωνικών δομών: Ειδικές πολιτικές για το δημογραφικό πρόβλημα και την ύπαιθρο.

10. Θεσμική αυτοτέλεια: Μεταφορά κάθε νέας αρμοδιότητας μόνο όταν συνοδεύεται από τους αναγκαίους πόρους και το προσωπικό.

«Πελοπόννησος 360»: Η πρωτοβουλία Πτωχού για συμμετοχικό σχεδιασμό

Παράλληλα, στο πλαίσιο της συνάντησης στη Σπάρτη, ο Περιφερειάρχης Πελοποννήσου, Δημήτρης Πτωχός, κήρυξε την έναρξη της δεύτερης φάσης της πρωτοβουλίας «Πελοπόννησος 360».

Με κεντρικό μήνυμα «Μαζί, για το κοινό μας μέλλον», η Περιφερειακή Αρχή περνά από τον απολογισμό στη διαβούλευση, ανοίγοντας κύκλο διαλόγου με Δήμους, παραγωγικούς φορείς, συλλογικότητες και πολίτες σε όλες τις Περιφερειακές Ενότητες.

«Θέλουμε να διαμορφώσουμε ένα κοινό σχέδιο με σαφείς προτεραιότητες. Η συμμετοχή δεν είναι τυπική διαδικασία, αλλά η βάση για αποφάσεις που ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας», δήλωσε ο κ. Πτωχός.

Στη συνεδρίαση έδωσαν επίσης το «παρών» ο Α΄ Αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ Γρηγόρης Κωνσταντέλος, ο Αντιπεριφερειάρχης Λακωνίας Θεόδωρος Βερούτης, ο Αντιπρόεδρος της ΠΕΔ και Δήμαρχος Ευρώτα Δήμος Βέρδος, καθώς και πλήθος Δημάρχων και αυτοδιοικητικών στελεχών από ολόκληρη την Πελοπόννησο.