Από την κοινωνική παράδοση του Κωνσταντίνου Καραμανλή στις «θατσερικές» λογικές – Το επίδομα ανεργίας και το κυβερνητικό… μπάχαλο.

FARENEWS.GR: ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Του Λεωνίδα Λιάππα

Πυκνώνουν τα «αδειάσματα» στον Παύλο Μαρινάκη και μαζί τους μεγαλώνει η εικόνα ενός κυβερνητικού και κομματικού… μπάχαλου γύρω από το επίδομα ανεργίας.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος είπε ότι το επίδομα «πρέπει να αξιολογηθεί από το μηδέν» και πως, κατά την προσωπική του άποψη, δεν θα έπρεπε να υπάρχει για περισσότερο από δύο μήνες. Μάλιστα, διευκρίνισε ότι πρόκειται για προσωπική πολιτική θέση και όχι για κυβερνητικό σχεδιασμό.

Και μετά άρχισαν τα… μαζέματα.

Η υπουργός Εργασίας Νίκη Κεραμέως κράτησε αποστάσεις. Ο υφυπουργός Εργασίας Κώστας Καραγκούνης ήταν ακόμη πιο σαφής: το επίδομα αποτελεί δικαίωμα του εργαζομένου που έχει πληρώσει εισφορές και «δεν υπάρχει περίπτωση να κοπεί».

Ο πρώην κυβερνητικός εκπρόσωπος Στέλιος Πέτσας χαρακτήρισε τη δήλωση άστοχη, επισημαίνοντας ότι ένας κυβερνητικός εκπρόσωπος δεν μπορεί να δημιουργεί σύγχυση ανάμεσα στην προσωπική του θέση και την κυβερνητική πολιτική.

Ο Γιάννης Οικονόμου κινήθηκε επίσης στην κατεύθυνση της ανάγκης για μεγαλύτερη προσοχή, ενώ ο Μάκης Βορίδης εμφανίστηκε πιο κοντά στη λογική Μαρινάκη.

Και κάπου εδώ το θέμα παύει να είναι απλώς ένα επίδομα.

Από τον Καραμανλή στη νέα δεξιά

Γιατί πίσω από τη συγκεκριμένη συζήτηση κρύβεται ένα πολύ μεγαλύτερο ερώτημα:

Τι Νέα Δημοκρατία θέλουμε;

Η Νέα Δημοκρατία του Κωνσταντίνου Καραμανλή δεν περιέγραφε τον εαυτό της απλώς ως μια παράταξη της αγοράς.

Στην ιδρυτική διακήρυξη του 1974 μιλούσε για «κοινό αγαθό» και «κοινωνική δικαιοσύνη». Μάλιστα, η ίδια η σημερινή Νέα Δημοκρατία εξακολουθεί να επικαλείται αυτή την παρακαταθήκη και τον κοινωνικό φιλελευθερισμό ως μέρος της πολιτικής της ταυτότητας.

Γι’ αυτό και η σημερινή συζήτηση έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Γιατί όταν η πολιτική συζήτηση μετατοπίζεται από την προστασία του ανέργου στην ανάγκη να «επιδοτείται η εργασία και όχι η ανεργία», όταν η διάρκεια της στήριξης μπαίνει στο επίκεντρο και όταν το κράτος καλείται περισσότερο να ενισχύσει την επιχείρηση παρά τον άνεργο, τότε αλλάζει και η πολιτική φιλοσοφία που βρίσκεται πίσω από την κοινωνική πολιτική.

Και εδώ είναι που η σημερινή ΝΔ αρχίζει να δίνει την εντύπωση ότι απομακρύνεται από τη λαϊκή, κοινωνική παράδοση της ιδρυτικής της περιόδου και πλησιάζει περισσότερο σε μια λογική που θυμίζει τις θατσερικές αντιλήψεις για το κράτος πρόνοιας, τα επιδόματα και τα κίνητρα προς την εργασία.

Όχι επειδή η σημερινή Νέα Δημοκρατία είναι απλώς μια «ελληνική Θάτσερ» – κάτι τέτοιο θα ήταν υπεραπλούστευση.

Αλλά επειδή η ίδια η κατεύθυνση της συζήτησης θέτει ένα διαφορετικό αξιακό δίλημμα:

λιγότερη έμφαση στην παθητική κοινωνική προστασία και περισσότερη στην ενεργοποίηση του πολίτη μέσω της αγοράς εργασίας.

Και αυτό είναι ιδεολογική συζήτηση. Όχι λογιστική.

Και μέσα σε όλα αυτά… το μπάχαλο

Το πιο παράδοξο είναι ότι η συγκεκριμένη συζήτηση δεν ξεκίνησε από μια κυβερνητική ανακοίνωση.

Ξεκίνησε από τον ίδιο τον κυβερνητικό εκπρόσωπο.

Και αμέσως μετά χρειάστηκε μια μικρή… επιχείρηση αποκατάστασης.

«Προσωπική άποψη» λέει ο Μαρινάκης.

«Δεν κόβεται» λέει ο Καραγκούνης.

«Άστοχη δήλωση» λέει ο Πέτσας.

«Δεν πρέπει να ανοίγουν έτσι αυτά τα θέματα» λέει ο Οικονόμου.

Και από την άλλη πλευρά, ο Βορίδης εμφανίζεται να βλέπει το ζήτημα πιο κοντά στη λογική του κυβερνητικού εκπροσώπου.

Αν αυτό δεν είναι εσωτερική πολιτική συζήτηση, τότε τι είναι;

Βεβαίως, μέχρι σήμερα δεν έχει ανακοινωθεί κυβερνητική απόφαση για περιορισμό του επιδόματος στους δύο μήνες. Ο ίδιος ο Μαρινάκης το έχει ξεκαθαρίσει.

Όμως το πολιτικό μήνυμα έχει ήδη φύγει από το στούντιο της συνέντευξης και έχει φτάσει στο εσωτερικό της ΝΔ.

Και εκεί είναι το ενδιαφέρον.

Γιατί η συζήτηση δεν είναι πλέον μόνο πόσο θα διαρκεί το επίδομα ανεργίας.

Είναι αν η Νέα Δημοκρατία του σήμερα εξακολουθεί να πατάει με το ένα πόδι στην κοινωνική παράδοση του ιδρυτή της ή αν μετακινείται σταδιακά προς μια περισσότερο αγορακεντρική αντίληψη για το κοινωνικό κράτος.

Και το ερώτημα αυτό δεν θα απαντηθεί με μια διευκρίνιση ότι «ήταν προσωπική άποψη».

Θα απαντηθεί από την πορεία της ίδιας της πολιτικής.

Γιατί οι κυβερνήσεις κρίνονται τελικά όχι μόνο από αυτά που ανακοινώνουν.

Κρίνονται και από αυτά που δοκιμάζουν να συζητήσουν.