Ο Γενικός Γραμματέας της ΚΕΔΕ παρουσίασε στις Βρυξέλλες τη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών, ζητώντας ενίσχυση της Αυτοδιοίκησης, πόρους για την πρόληψη και αξιοποίηση της τεχνολογίας.

FARENEWS.GR: ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ / ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Οι δασικές πυρκαγιές δεν αποτελούν πλέον μια παροδική περιβαλλοντική απειλή, αλλά μία από τις μεγαλύτερες και πιο σύνθετες κρίσεις ανθεκτικότητας που αντιμετωπίζει σήμερα η Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτό ήταν το κεντρικό μήνυμα της εισήγησης του Γενικού Γραμματέα της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), κ. Δημήτρη Καφαντάρη, κατά την 9η συνεδρίαση της Επιτροπής «Φυσικοί Πόροι» (NAT) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών, η οποία πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα 1 Ιουνίου 2026 στις Βρυξέλλες.

Ο κ. Καφαντάρης, στον οποίο έχει ανατεθεί η σχετική γνωμοδότηση με θέμα την «Ολοκληρωμένη διαχείριση των κινδύνων δασικών πυρκαγιών», παρουσίασε τις βασικές κατευθύνσεις ενός στρατηγικού σχεδίου που, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα, αναμένεται να ψηφιστεί στην Ολομέλεια της Επιτροπής των Περιφερειών στις 2-3 Δεκεμβρίου 2026.

Το δραματικό ρεκόρ του 2025 και η ανάγκη για πρόληψη

Η κλιματική κρίση έχει αλλάξει άρδην τα δεδομένα, καθιστώντας τις πυρκαγιές πιο έντονες και γρήγορες στην εξάπλωσή τους. Τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν είναι αποκαλυπτικά:

• Ιστορικό ρεκόρ: Το καλοκαίρι του 2025 καταστράφηκαν πάνω από ένα εκατομμύριο εκτάρια γης σε ολόκληρη την Ευρώπη.

• Καθολική απειλή: Οι φωτιές δεν πλήττουν πλέον μόνο τα δάση, αλλά απειλούν άμεσα ανθρώπινες ζωές, οικισμούς, κρίσιμες υποδομές, την αγροτική οικονομία, τη βιοποικιλότητα και την κοινωνική συνοχή.

Ο Γενικός Γραμματέας της ΚΕΔΕ άσκησε κριτική στο γεγονός ότι μέχρι σήμερα οι πολιτικές επενδύουν δυσανάλογα πολύ στην καταστολή και λιγότερο στην πρόληψη. Ζήτησε να περάσει η Ευρώπη σε μια ολοκληρωμένη διαχείριση που θα καλύπτει ισότιμα όλο τον κύκλο: πρόληψη, ετοιμότητα, αντίδραση και ανάκαμψη.

«Οι Δήμοι δεν είναι απλοί εκτελεστές»

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον αναβαθμισμένο ρόλο που πρέπει να έχουν οι Τοπικές και Περιφερειακές Αρχές. «Χωρίς ενεργό συμμετοχή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, καμία στρατηγική δεν μπορεί να εφαρμοστεί αποτελεσματικά», υπογράμμισε ο κ. Καφαντάρης, εξηγώντας ότι οι δήμοι είναι εκείνοι που γνωρίζουν άριστα το ανάγλυφο της περιοχής τους, τις ευάλωτες ζώνες και τις πραγματικές ανάγκες στο πεδίο.

Παράλληλα, αναδείχθηκαν οι εξής άξονες:

• Διαχείριση της υπαίθρου: Η εγκατάλειψη της υπαίθρου συνιστά πλέον ζήτημα πολιτικής προστασίας. Απαιτείται στήριξη της αγροτικής και κτηνοτροφικής δραστηριότητας και βιώσιμη δασική διαχείριση για να παραμείνει ο πληθυσμός στα χωριά.

• Τεχνολογική ενίσχυση: Οι δήμοι —ιδίως οι μικροί και απομακρυσμένοι— πρέπει να θωρακιστούν με ψηφιακά συστήματα παρακολούθησης, μοντέλα πρόβλεψης και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.

• Επένδυση στον άνθρωπο: Οι ευρωπαϊκοί πόροι δεν πρέπει να πηγαίνουν μόνο σε οχήματα και εξοπλισμούς, αλλά στην εκπαίδευση, τη στελέχωση και τη συνεχή κατάρτιση του προσωπικού.

• Κοινωνική συμμετοχή & Χωροταξία: Απαιτείται η καλλιέργεια κουλτούρας πρόληψης στους πολίτες, αλλά και αυστηροί οικοδομικοί κανόνες, ειδικά στις ευαίσθητες ζώνες μίξης δασών και οικισμών.

Κλείνοντας, ο κ. Καφαντάρης επεσήμανε ότι η επόμενη ημέρα μιας καταστροφής επιβάλλει την αρχή της «καλύτερης ανοικοδόμησης» (build back better), ώστε οι πληγείσες περιοχές να ανακάμπτουν πιο θωρακισμένες και όχι πιο ευάλωτες, μετατρέποντας μια πολιτική έκτακτης ανάγκης σε μια μόνιμη στρατηγική ανθεκτικότητας.