Τα κρίσιμα ζητήματα της μεσσηνιακής ελαιοκαλλιέργειας και τα προβλήματα των νέων αγροτών βρέθηκαν στο επίκεντρο συνάντησης εργασίας στην Αθήνα. Ο βουλευτής Μεσσηνίας Περικλής Μαντάς και ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστας Τσιάρας συζήτησαν αναλυτικά τις προκλήσεις του πρωτογενούς τομέα. Στη συνάντηση συμμετείχαν νέοι αγρότες από τις περιοχές του Νέστορος και της Κορώνης, οι οποίοι μετέφεραν την εικόνα της υπαίθρου απευθείας στην ηγεσία του υπουργείου.

Η κρίση στην ελαιοπαραγωγή και το «αγκάθι» της γραφειοκρατίας

Αρχικά, ο Περικλής Μαντάς παρουσίασε τα ανησυχητικά στοιχεία για τη μείωση της παραγωγής. Οι αρμόδιες υπηρεσίες (ΔΑΟΚ) καταγράφουν πτώση έως και 50% σε σχέση με την προπέρσινη χρονιά, γεγονός που πλήττει το εισόδημα των παραγωγών. Συγκεκριμένα, ο βουλευτής ανέδειξε τις δυσλειτουργίες στη δημιουργία του ελαιοκομικού μητρώου. Ζήτησε την άμεση απλοποίηση των διαδικασιών μέσω της διασύνδεσης των πληροφοριακών συστημάτων του Δημοσίου. Στόχος είναι η αυτόματη άντληση δεδομένων, ώστε να σταματήσει η ταλαιπωρία των αγροτών και η συσσώρευση αιτήσεων στις υποστελεχωμένες υπηρεσίες.

Κόστος παραγωγής και ψηφιακές αλλαγές

Στη συνέχεια, η συζήτηση επικεντρώθηκε στο αυξημένο κόστος καλλιέργειας. Ο κ. Μαντάς πρότεινε τη θέσπιση τεκμαρτού υπολογισμού εξόδων για την ελαιοκαλλιέργεια. Η κίνηση αυτή θα αντιμετωπίσει την έλλειψη νόμιμων εργατών γης και θα ανακουφίσει οικονομικά τους παραγωγούς. Επιπλέον, οι παρευρισκόμενοι πρότειναν μια λειτουργική αλλαγή στο ψηφιακό δελτίο αποστολής. Ζήτησαν την αντικατάστασή του από δελτία ποσοτικής παραλαβής που θα εκδίδουν απευθείας τα ελαιοτριβεία, διευκολύνοντας την καθημερινή ροή της παραγωγής.

Ο εκσυγχρονισμός του ΕΛΓΑ και η στήριξη της σταφίδας

Ακολούθως, ο βουλευτής έθεσε επιτακτικά την ανάγκη για έναν νέο κανονισμό στον ΕΛΓΑ. Υπογράμμισε ότι ο οργανισμός πρέπει να αποζημιώνει πλέον την ακαρπία και την παρατεταμένη ξηρασία, ως άμεσες συνέπειες της κλιματικής κρίσης. Παράλληλα, ζήτησε να παραμείνουν τα αλώνια εντός της συνδεδεμένης ενίσχυσης για τη σταφίδα. Ο υπουργός δεσμεύτηκε να ερευνήσει αν η ενδεχόμενη εξαίρεσή τους αποτελεί εθνική επιλογή ή ευρωπαϊκή δέσμευση, ώστε να βρεθεί η βέλτιστη λύση.

Χρηματοδοτικά εργαλεία και κίνητρα για νέους αγρότες

Επιπλέον, ο Κώστας Τσιάρας ανέδειξε τον ρόλο του Ταμείου Αγροτικής Επιχειρηματικότητας. Συγκεκριμένα, ο υπουργός σημείωσε ότι το Ταμείο παρέχει χαμηλότοκα δάνεια με περίοδο χάριτος για την αγορά γης και τον εκσυγχρονισμό εξοπλισμού. Τα εργαλεία αυτά στοχεύουν στην αύξηση του αγροτικού κλήρου, ειδικά για τους νέους παραγωγούς. Ο υπουργός αναγνώρισε την ανάγκη για διεύρυνση των καλύψεων του ΕΛΓΑ και επιβεβαίωσε ότι το υπουργείο επεξεργάζεται ήδη σχέδιο για τη μείωση της γραφειοκρατίας στο ελαιοκομικό μητρώο.

Καταλήγοντας, ο Περικλής Μαντάς τόνισε ότι η στήριξη της υπαίθρου απαιτεί άμεσες πράξεις και όχι αναμονή. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν σε στενή συνεργασία με την ΑΑΔΕ για τη βελτίωση του θεσμικού πλαισίου. Στόχος παραμένει η ενίσχυση της βιωσιμότητας των αγροτικών εκμεταλλεύσεων της Μεσσηνίας απέναντι στις διεθνείς προκλήσεις.

Αναλυτικά η ανακοίνωση:

Τα κρίσιμα ζητήματα που απασχολούν τον πρωτογενή τομέα και ιδιαίτερα την ελαιοκαλλιέργεια της Μεσσηνίας, καθώς και θέματα που αφορούν τους νέους αγρότες, βρέθηκαν στο επίκεντρο της συνάντησης εργασίας που πραγματοποίησε ο βουλευτής Μεσσηνίας Περικλής Μαντάς με τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κώστα Τσιάρα, παρουσία νέων αγροτών από τις Δημοτικές Ενότητες Νέστορος και Κορώνης του Δήμου Πύλου-Νέστορος.

Η συνάντηση είχε διευρυμένη ατζέντα, με στόχο την ανάδειξη των βασικών προβλημάτων του αγροτικού κόσμου της Μεσσηνίας και την αναζήτηση άμεσα εφαρμόσιμων λύσεων. Ειδικότερα, κατά τη διάρκεια της συνάντησης τέθηκαν αναλυτικά τα ακόλουθα ζητήματα:

• Προβλήματα ελαιοπαραγωγής

Επισημάνθηκε η σημαντική μείωση της παραγωγής και η υποβάθμιση της ποιότητας κατά την τελευταία καλλιεργητική περίοδο. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επεξεργάζονται οι αρμόδιες υπηρεσίες (ΔΑΟΚ), καταγράφεται περαιτέρω πτώση της τάξης του 30% σε σχέση με πέρυσι και έως 50% σε σύγκριση με πρόπερσι.

• Ελαιοκομικό μητρώο – γραφειοκρατία

Αναδείχθηκαν οι σοβαρές δυσκολίες στη διαδικασία δημιουργίας του ελαιοκομικού μητρώου, με αιτήματα για έγγραφα που ήδη είναι διαθέσιμα στις υπηρεσίες, ελλιπές προσωπικό στις ΔΑΟΚ και μεγάλο όγκο αιτήσεων. Ζητήθηκε παράταση της διαδικασίας, καθώς και απλοποίησή της μέσω διασύνδεσης των πληροφοριακών συστημάτων του Δημοσίου και αυτοματοποιημένης άντλησης όλων των διαθέσιμων δεδομένων.

• Αυξημένο κόστος παραγωγής

Τονίστηκε η ανάγκη θέσπισης τεκμαρτού υπολογισμού εξόδων για την ελαιοκαλλιέργεια, ώστε να αντιμετωπιστεί η αδυναμία εξεύρεσης νόμιμων εργατών γης και να περιοριστεί η επιβάρυνση των παραγωγών.

• Ψηφιακό δελτίο αποστολής

Προτάθηκε η αντικατάστασή του από υποχρεωτική έκδοση δελτίου ποσοτικής παραλαβής από τα ελαιοτριβεία, ως πιο λειτουργική και προσαρμοσμένη λύση στα πραγματικά δεδομένα της παραγωγής.

• Εκσυγχρονισμός του ΕΛΓΑ

Τέθηκε επιτακτικά η ανάγκη αναθεώρησης του κανονισμού του ΕΛΓΑ, με ένταξη καλύψεων για ζημιές που σήμερα δεν αποζημιώνονται, όπως η ακαρπία και η παρατεταμένη ξηρασία. Υπογραμμίστηκε ότι η Μεσσηνία, παρά τη μεγάλη συμβολή της μέσω της ελαιοκαλλιέργειας, δεν έχει αποζημιωθεί για επιπτώσεις που συνδέονται με την κλιματική κρίση.

• Κίνητρα για αύξηση του αγροτικού κλήρου

Συζητήθηκε η ανάγκη παροχής κινήτρων, ιδίως προς νέους αγρότες, για την αύξηση του αγροτικού κλήρου, με αξιοποίηση εργαλείων όπως τα σχέδια βελτίωσης και η παροχή επιδότησης για αγορά γης.

• Συνδεδεμένη ενίσχυση σταφίδας

Ζητήθηκε να μην εξαιρεθούν τα αλώνια από τη συνδεδεμένη ενίσχυση της σταφίδας, καθώς αποτελούν αναπόσπαστο και λειτουργικά απαραίτητο μέρος της καλλιέργειας.

Από την πλευρά του, ο υπουργός αναγνώρισε την ανάγκη εκσυγχρονισμού του ΕΛΓΑ, με διεύρυνση των καλύψεων ώστε να ανταποκρίνονται στις νέες συνθήκες που διαμορφώνει η κλιματική κρίση. Παράλληλα, σημείωσε ότι στο υπουργείο βρίσκεται σε επεξεργασία σχέδιο απλούστευσης των διαδικασιών για το ελαιοκομικό μητρώο. Σε ό,τι αφορά το ψηφιακό δελτίο αποστολής, εξέφρασε τη σύμφωνη γνώμη του και δεσμεύτηκε να συμβάλει θετικά στη διαβούλευση με την ΑΑΔΕ για την προσαρμογή του θεσμικού πλαισίου.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο κ. Τσιάρας στη δυνατότητα μεγαλύτερης αξιοποίησης του Ταμείου Αγροτικής Επιχειρηματικότητας ως χρηματοδοτικού εργαλείου για επενδύσεις, συμπεριλαμβανομένης της αγοράς γης και του εκσυγχρονισμού των εκμεταλλεύσεων. Όπως σημείωσε ο υπουργός, μέσω του Ταμείου μπορούν να παρασχεθούν χαμηλότοκα επιδοτούμενα δάνεια, μεγάλης διάρκειας, με περίοδο χάριτος και μειωμένες εξασφαλίσεις. Οι πόροι αυτοί μπορούν να αξιοποιηθούν για αύξηση του κλήρου, αγορά εξοπλισμού, εκσυγχρονισμό κτιριακών εγκαταστάσεων, εγκατάσταση νέων καλλιεργειών και φωτοβολταϊκών, καθώς και ως κεφάλαιο κίνησης.

Ο υπουργός υπογράμμισε επίσης ότι η Πολιτεία θα στηρίξει τον αγροτικό κόσμο με στοχευμένα μέτρα, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις της διεθνούς κρίσης και των πρόσφατων γεωπολιτικών εξελίξεων. Τέλος, για το ζήτημα της σταφίδας, συμφωνήθηκε να υπάρξει περαιτέρω διερεύνηση, προκειμένου να αποσαφηνιστεί εάν η ενδεχόμενη εξαίρεση των αλωνιών αποτελεί ευρωπαϊκή υποχρέωση ή εθνική επιλογή.

Ο Περικλής Μαντάς σε δηλώσεις του τόνισε ότι «η στήριξη της ελαιοκαλλιέργειας και των νέων αγροτών δεν μπορεί να περιμένει, απαιτεί άμεσες παρεμβάσεις που μειώνουν τη γραφειοκρατία, ενισχύουν τη βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεων και διασφαλίζουν το μέλλον της υπαίθρου».