Με ανοιχτή επιστολή προς την Υπουργό Πολιτισμού και κοινοποίηση στους βουλευτές του νομού, ο ΣΕΜ ζητά νομοθετική ρύθμιση για τη θέσπιση One-Stop Shop στα πρότυπα των ευρωπαϊκών κρατών, προειδοποιώντας για οικονομικό μαρασμό και εξαφάνιση του ελληνικού τραγουδιού από την εστίαση.

FARENEWS.GR: ΕΣΤΙΑΣΗ / ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ / ΜΕΣΣΗΝΙΑ

Σε μια σοβαρή και τεκμηριωμένη θεσμική παρέμβαση προχώρησε για ακόμα μια φορά ο Σύλλογος Εστίασης Μεσσηνίας (ΣΕΜ), αποστέλλοντας ανοικτή επιστολή προς την Υπουργό Πολιτισμού, κ. Λίνα Μενδώνη, την οποία κοινοποίησε παράλληλα και στους βουλευτές της Μεσσηνίας.

Το φλέγον ζήτημα που θέτει ο Σύλλογος αφορά το εξαιρετικά δυσλειτουργικό, γραφειοκρατικό και αναχρονιστικό καθεστώς που διέπει την είσπραξη των πνευματικών και συγγενικών δικαιωμάτων μουσικής στην Ελλάδα. Όπως επισημαίνεται χαρακτηριστικά, η παρούσα κατάσταση αναγκάζει τους επαγγελματίες του κλάδου να καταβάλλουν ταυτόχρονα χρήματα σε τρεις διαφορετικούς εισπρακτικούς φορείς (Αυτοδιαχείριση, ΕΔΕΜ και GEA).

Αυτό το τριπλό οικονομικό και διοικητικό βάρος οδηγεί μαθηματικά τους επιχειρηματίες στην επιλογή ξένων, ελεύθερων δικαιωμάτων πλατφορμών (Royalty-Free), με άμεσο και ορατό αποτέλεσμα τον σταδιακό αφελληνισμό της μουσικής και τον εξοβελισμό του ελληνικού τραγουδιού από τους δημόσιους χώρους και τα καταστήματα.

Ο ευρωπαϊκός αντίλογος και το αίτημα για «Ενιαίο Παράθυρο» (One-Stop Shop)

Στην επιστολή του, ο ΣΕΜ υπογραμμίζει ότι η Ελλάδα αποτελεί την αρνητική εξαίρεση εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αντίθετα, προηγμένα κράτη-μέλη όπως το Βέλγιο, η Ολλανδία, η Ιρλανδία, η Αυστρία, η Δανία, η Φινλανδία και η Σουηδία έχουν εφαρμόσει το σύστημα του «Ενιαίου Παραθύρου» (One-Stop Shop). Εκεί, ο επαγγελματίας λαμβάνει και εξοφλεί ένα και μοναδικό τιμολόγιο, ενώ η εσωτερική κατανομή των χρημάτων προς τους καλλιτέχνες αποτελεί αποκλειστική ευθύνη των ίδιων των οργανισμών.

Για τον λόγο αυτό, ο Σύλλογος ζητά την άμεση νομοθετική παρέμβαση της Πολιτείας ώστε να θεσμοθετηθεί ένας Ενιαίος Μηχανισμός Είσπραξης, ο οποίος θα διασφαλίσει:

• Ένα και μοναδικό τιμολόγιο για κάθε επαγγελματία.

• Θεσμική και νομική ασφάλεια απέναντι σε αντικρουόμενες απαιτήσεις.

• Δραστική μείωση του λειτουργικού κόστους των φορέων, ώστε να αποδίδονται περισσότερα χρήματα στους ίδιους τους δημιουργούς και όχι σε δικαστικές διενέξεις.

• Διάσωση και προστασία της ελληνικής μουσικής στους επαγγελματικούς χώρους.

Ακολουθεί το κείμενο της ανοικτής επιστολής του ΣΕΜ, όπως εστάλη στην Υπουργό Πολιτισμού:

Καλαμάτα, 17-06-2026

ΘΕΜΑ: «Ανάγκη Θεσμικού Εκσυγχρονισμού και Ίδρυσης Ενιαίου Μηχανισμού Είσπραξης Πνευματικών και Συγγενικών Δικαιωμάτων Μουσικής – Άρση του Αναχρονιστικού Κατακερματισμού της Αγοράς»

Αξιότιμη κυρία Υπουργέ,

Με την παρούσα επιστολή, ο Σύλλογος Εστίασης Μεσσηνίας (ΣΕΜ) εκφράζει την έντονη ανησυχία και τον προβληματισμό του αναφορικά με το υφιστάμενο, εξαιρετικά δυσλειτουργικό και αναχρονιστικό καθεστώς είσπραξης των πνευματικών και συγγενικών δικαιωμάτων μουσικής στη χώρα μας. Ένα καθεστώς που πλήττει βάναυσα τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, προκαλεί μόνιμη σύγχυση στους επαγγελματίες και, εν τέλει, αποβαίνει εις βάρος των ίδιων των δημιουργών και ερμηνευτών.

Η κατάρρευση του παλαιού εισπρακτικού συστήματος δεν οδήγησε, ως όφειλε, σε έναν ορθολογικό ανασχηματισμό της αγοράς. Αντίθετα, παγίωσε μια πρωτοφανή ελληνική ιδιαιτερότητα: τον πλήρη κατακερματισμό των εισπρακτικών μηχανισμών. Σήμερα, οποιοσδήποτε επαγγελματίας επιθυμεί να μεταδίδει νόμιμα εμπορική μουσική στο κατάστημά του, βρίσκεται αντιμέτωπος με μια δαπανηρή και δαιδαλώδη γραφειοκρατία ενώ υποχρεούται να διαπραγματεύεται, να συμβάλλεται και να πληρώνει ταυτόχρονα τρεις διαφορετικούς φορείς (Αυτοδιαχείριση, ΕΔΕΜ και GEA).

Αυτή η κατάτμηση έχει επιφέρει στον κλάδο των επαγγελματιών πλήρη σύγχυση, καθώς οι επιχειρηματίες αδυνατούν να κατανοήσουν το εύρος και τη νομιμότητα του ρεπερτορίου που εκπροσωπεί ο κάθε φορέας, με αποτέλεσμα να εκτίθενται σε συνεχή νομική και οικονομική αβεβαιότητα.

Η τριπλή αυτή οικονομική και διοικητική επιβάρυνση ωθεί μαθηματικά χιλιάδες επιχειρήσεις στην αναζήτηση εναλλακτικών λύσεων, στέφοντας αυτές προς ξένες πλατφόρμες παροχής ελεύθερης μουσικής (Royalty-Free), εναλλακτική που αποτελεί πλέον μονόδρομο επιβίωσης για τον κλάδο.

Η εξέλιξη αυτή όπως είναι αντιληπτό, ελλοχεύει έναν εθνικό και πολιτισμικό κίνδυνο: τον σταδιακό αλλά πλήρη αφελληνισμό της μουσικής υπόκρουσης σε κάθε επαγγελματικό χώρο. Το ελληνικό τραγούδι, ο Έλληνας συνθέτης, ο στιχουργός και ο εγχώριος ερμηνευτής εξοβελίζονται από τους δημόσιους χώρους, με ανυπολόγιστες συνέπειες για την πολιτιστική μας ταυτότητα.

Επιπρόσθετα, ο παρωχημένος αυτός μηχανισμός βλάπτει πρωτίστως τους ίδιους τους δικαιούχους των πνευματικών και συγγενικών δικαιωμάτων, τόσο ηθικά όσο και οικονομικά, καθότι οδηγεί σε:

• Σπατάλη Πόρων σε Δικαστικές Διενέξεις: Αντί οι Οργανισμοί Συλλογικής Διαχείρισης (ΟΣΔ) να διοχετεύουν τους πόρους τους στην υποστήριξη των καλλιτεχνών, αναλώνονται σε ατέρμονες, κοστοβόρες δικαστικές διαμάχες με επαγγελματίες διαφόρων δραστηριοτήτων (εστιατόρια, καφετέριες, μπαρ, ξενοδοχεία, καταστήματα λιανικής, κομμωτήρια, γυμναστήρια, τουριστικά λεωφορεία κ.α.)

• Υψηλό Λειτουργικό Κόστος: Η αδυναμία συνεννόησης μεταξύ των φορέων και η διατήρηση παράλληλων εισπρακτικών δομών διογκώνουν τα εσωτερικά τους έξοδα, με αποτέλεσμα τα χρήματα που εισπράττονται αντί να καταλήγουν στους δημιουργούς να εξανεμίζονται σε δαπάνες συντήρησης του τριπλού αυτού μηχανισμού.

• Ηθική Απαξίωση: Η επιθετική και αποσπασματική προσέγγιση των ΟΣΔ απέναντι στην αγορά διαρρηγνύει τις σχέσεις των καλλιτεχνών με μια σειρά επαγγελματιών και ειδικά με αυτό της εστίασης, έναν κλάδο που ιστορικά αποτελούσε τον φυσικό σύμμαχο και προβολέα του έργου τους.

Η Ελλάδα δεν μπορεί να παραμένει η αρνητική εξαίρεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εμφανίζοντας τους περισσότερους και πιο ασυντόνιστους μηχανισμούς πληρωμής ενώ άλλα προηγμένα κράτη-μέλη της ΕΕ έχουν υιοθετήσει προ πολλού το σύστημα του «Ενιαίου Παραθύρου» (One-Stop Shop), εκσυγχρονίζοντας πλήρως τη διαδικασία.

Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν χώρες όπως το Βέλγιο, η Ολλανδία, η Ιρλανδία, η Αυστρία, η Δανία, η Φινλανδία και η Σουηδία. Στις χώρες αυτές, οι υπόχρεες επιχειρήσεις απαλλάσσονται από τη γραφειοκρατική αναζήτηση πολλαπλών οργανισμών, καθώς διαθέτουν θεσμοθετημένους μηχανισμούς ενιαίας είσπραξης. Ο επαγγελματίας συμβάλλεται και εξοφλεί τις υποχρεώσεις του μέσω μίας και μόνο διαδικασίας, ενώ η εσωτερική κατανομή των εσόδων προς τους επιμέρους δημιουργούς και ερμηνευτές αποτελεί αποκλειστική ευθύνη των ίδιων των οργανισμών.

Αίτημά μας, αποτελεί η άμεση νομοθετική παρέμβαση της Πολιτείας για τη θεσμοθέτηση ενός Ενιαίου Φορέα ή Μηχανισμού Είσπραξης (One-Stop Shop) στα πρότυπα των υπόλοιπων ευρωπαϊκών κρατών. Ένας τέτοιος μηχανισμός θα εξασφαλίσει:

• Ένα και μοναδικό τιμολόγιο για τον κάθε επαγγελματία, βάζοντας τέλος στην ανάγκη παράλληλης παρακολούθησης και εξόφλησης πολλαπλών λογαριασμών.

• Θεσμική και Νομική Ασφάλεια προστατεύοντας τον επαγγελματία από τον κίνδυνο αντικρουόμενων απαιτήσεων και αλληλοεπικαλυπτόμενων προστίμων.

• Δραστική μείωση του λειτουργικού κόστους είσπραξης, ώστε να αποδίδονται περισσότερα χρήματα στους ίδιους τους δικαιούχους των δικαιωμάτων.

• Διάσωση της ελληνικής μουσικής σε κάθε επαγγελματικό χώρο μέσα από ένα βιώσιμο, καθολικό και δίκαιο σύστημα, που θα συμβάλλει στην ανάκτηση της χαμένης εμπιστοσύνης των επαγγελματιών και συνακόλουθα στην ενίσχυση των εσόδων των ίδιων των καλλιτεχνών.

Επιδίωξή μας αποτελεί η εστίαση ως κλάδος να συνεχίζει να στηρίζει τον ελληνικό πολιτισμό και τους ανθρώπους του, υπό την προϋπόθεση ενός κράτους δικαίου που σέβεται τους ανθρώπους της εστίασης και προάγει τη διαφάνεια και την απλούστευση των διαδικασιών, μακριά από αναχρονιστικά μονοπάτια και παράλογες γραφειοκρατικές αγκυλώσεις.